Geachte heer/mevrouw,

Bijgaand treft u weer een nieuwe AR Update aan.

Coalitieakkoord ‘Aan de slag’
Afgelopen vrijdag is het coalitieakkoord ‘Aan de slag’ gepresenteerd. Als het aan D66, VVD en CDA ligt, dan worden er korte- en middellange-termijn hervormingen op de arbeidsmarkt en in de arbeidsmarktinfrastructuur doorgevoerd. Hieronder een kort overzicht van de opvallendste punten (met ook de eventuele beoogde besparingen zoals opgenomen in de financiële bijlage bij het coalitieakkoord).

Kwalificatievraag en zzp

• Geen Vbar, wel Zelfstandigenwet en rechtsvermoeden (p. 43)
• Voortzetting wetsvoorstel Basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen (p. 43)

(Collectief) arbeidsovereenkomstenrecht

• Loondoorbetaling bij ziekte (m.n. voor mkb) (p. 42)
• Wegnemen administratieve lasten Wet verbetering poortwachter (p. 42)
• Modernisering concurrentiebeding (p. 43)
• Maatwerk bij afspiegelingsbeginsel (p. 43)
• Transitievergoeding qua besteding gekoppeld aan nieuwe LLO-structuur (p. 43)
• Verrekening scholing met transitievergoeding (p. 43)
• Modernisering cao-stelsel (inclusief dispensatie) (p. 42)

Sociale zekerheid

• Verlaging maximumdagloon 20% (-813 mio)
• Verkorting duur WW 12 maanden, eerste twee maanden 80% (-1.320 mio)
• Afschaffing IVA (voor nieuwe gevallen) (-1.151 mio)
• Compensatie TV na 104-ziekte voor alle werkgevers afschaffen (-262 mio)

Arbeidsmigratie

• Gerichte arbeidsmigratie voor specifieke sectoren (pilot 3 jaar)  (p. 42)
• Commissie-Roemer en het SER-advies ‘Arbeidsmigratie naar waarde’ uitvoeren (p. 38)
• Uitzendverboden in sectoren waar misstanden met tijdelijke, laagbetaalde arbeidsmigranten hardnekkig blijven bestaan (p. 38)

Varia

• SER-MLT-plannen worden verder uitgevoerd (p. 42)
• Voltijdsbonus (meer uren moet lonen) (p. 45)
• Vereenvoudiging verlofstelsel (p. 45)

En dit alles gebeurt in overleg met de polder: ‘In het licht van ons streven naar een gezamenlijke sociale agenda hecht het kabinet aan constructieve samenwerking met de sociale partners. We willen met hen in gesprek over de invulling en uitwerking van de maatregelen van de werkagenda in het bijzonder van de maatregelen inzake WW, transitievergoeding en van werk naar werk en loondoorbetaling bij ziekte en WIA, binnen de financiële kaders. (…) Snelheid is daarbij wel een cruciale voorwaarde, want we willen snel, concreet en praktisch komen tot oplossingen voor vraagstukken die niet kunnen wachten. Dit vraagt serieuze inspanningen van alle betrokken partijen.’ (p. 41)

Rechtspraak
Graag wijzen wij u op de volgende uitspraken.

HvJ EU: antimisbruik-bepaalde-tijd mag per economische sector verschillen. Geen plicht tot conversie in onbepaalde tijd
In AR 2026-0195 oordeelt het Hof van Justitie EU dat lidstaten mogen differentiëren wat betreft de maatregelen tegen misbruik per economische sector. In dit geval was – in tegensteling tot andere sectoren in Italië – voor dans-, orkest- en operastichtingen bepaald dat geen conversie in onbepaalde tijd, maar een schadevergoeding en aansprakelijkheid van bestuurders als antimisbruikbepalingen golden. Dit is niet in strijd met de Raamovereenkomst, aldus het Hof, mits de alternatieve sancties voldoende afschrikwekkend zijn.

HvJ EU: bewijslast van werkelijke schade bij mislopen economisch voordeel (€ 500 forfaitaire kostenvergoeding) is niet in strijd met gelijke behandeling bepaaldetijdcontracten en evenmin met artikel 47 Handvest (effectieve rechtsbescherming)
In AR 2026-0194 oordeelt het Hof van Justitie EU dat het niet toekennen van een kostenvergoeding aan docenten met een tijdelijke arbeidsovereenkomst, in strijd is met gelijke behandeling bepaaldetijdcontracten. De nationaalrechtelijke eis dat een werknemer in het kader van schadevergoeding zijn ‘werkelijke schade’ moet aantonen (en dus niet automatisch aanspraak maakt op het bedrag van dit economisch voordeel) is niet in strijd met de raamovereenkomst en evenmin in strijd met artikel 47 Handvest (effectieve rechtsbescherming), omdat deze eis ook geldt voor werknemers met een vast contract die deze vergoeding om andere redenen niet hebben gekregen.

Ktr.: vacaturestop ontslaat werkgever niet van zorgplicht tot serieuze herplaatsingsinspanningen
In AR 2026-0188 verzoekt werkgever ontbinding van de arbeidsovereenkomst wegens niet goed functioneren van werknemer. De kantonrechter oordeelt dat er onvoldoende aan verbetertraject is doorlopen. Los daarvan oordeelt de kantonrechter bovendien dat onvoldoende aan herplaatsing is gedaan binnen de (grote) werkgever. De ingevoerde vacaturestop, waardoor er geen externe werknemers meer worden aangenomen en het enkel als het absoluut noodzakelijk is vacatures intern kunnen worden geplaatst waarop werknemers met een vast dienstverband kunnen reageren, ontslaat werkgever niet van zijn zorgplicht om een voorheen goed functionerende werknemer met een lange staat van dienst te herplaatsen. Dat kan ook plaatsvinden buiten het officiële vacaturecircuit. 

Ktr.: verzoek uitbreiding urenomvang op grond van Wfw waardoor werknemers op grond van cao meer seniorenverlof genieten, levert geen misbruik van recht op
In AR 2026-0182 oordeelt de kantonrechter over de vraag of het verzoek tot meer uren werken ex artikel 2 Wfw misbruik van recht oplevert, omdat werknemers op grond van de toepasselijke cao vooral financiële voordelen genieten (seniorenverlof). In de wetsgeschiedenis van de totstandkoming van de Wfw is stilgestaan bij situaties waarbij werknemers de uren van de urenuitbreiding in de praktijk niet gaan werken maar daar wel meer salaris voor ontvangen. Een dergelijk geval zou misbruik van recht kunnen opleveren en in de wetsgeschiedenis zijn daarvoor een tweetal voorbeelden opgenomen. Deze voorbeelden betreffen de zieke werknemer die zijn recht op aanpassing van de arbeidsduur geldend wil maken in de periode van ziekte of in het geval een zwangere werkneemster kort voor het zwangerschapsverlof een verzoek om vermeerdering van de arbeidsduur zou doen met het oogmerk om deze vermeerdering te effectueren tijdens het verlof. Beide voorbeelden betreffen dus gevallen waarbij werknemers financieel voordeel genieten, maar er geen arbeidsprestatie tegenover staat. Dat is in deze zaak niet het geval. Hoewel werknemers bij een urenuitbreiding profiteren van de seniorenregeling omdat zij meer verlofuren opbouwen, heeft dit profijt niet de bovenhand. Zij moeten in verhouding immers daadwerkelijk meer uren werken dan zij voorheen deden.

Ktr.: ontslag op staande voet wegens het door schipper (meermalen) eigen hut binnenvaartschip en lingerie van werkgeefster onder plassen alsmede drugsbezit
De kantonrechter (AR 2026-0191) overweegt dat van wetenschap of het gedogen van enig drugsbezit door werkgeefster aan boord van het schip op geen enkele wijze is gebleken. De kantonrechter acht dit ook niet geloofwaardig, gelet op de door werknemer beklede functie als schipper en de daarmee gepaard gaande verantwoordelijkheid voor het 110 meter lange schip. Het bezitten van drugs levert in dit geval een dringende reden voor ontslag op staande voet op. Verder is niet in geschil dat tot twee keer toe onder geplaste lingerie van werkgeefster in de kamer van werknemer is aangetroffen. Het gaat om lingerie die werknemer zich zonder toestemming van werkgeefster heeft toegeëigend en onder geplast. Dit is (seksuele) intimidatie en ook dat levert een dringende reden voor ontslag op staande voet op. Het betreft immers een ernstige inbreuk op het gevoel van veiligheid, op de privacy en op de seksuele integriteit van werkgeefster.

Inzenden eigen rechtspraak
Steeds vaker ontvangen wij ingezonden rechtspraak. Dank daarvoor! Beschikt u zelf over een nog niet gepubliceerde uitspraak die relevant is voor de arbeidsrechtpraktijk en rechtsontwikkeling, klik dan hier om de geanonimiseerde uitspraak in te zenden.

Vragen of opmerkingen
Mocht u vragen of opmerkingen hebben over deze nieuwsbrief, dan kunt u mailen naar klantenservice@boom.nl.

Rest ons nog u een bijzonder fijne dag toe te wensen.

Met vriendelijke groet,

Prof. mr. A.R. (Ruben) Houweling en mr. L. (Linde) Kirkpatrick (hoofdredactie)